Rozmowy · · 5 min czytania
Dziennik wdzięczności dla dzieci: 6 powodów, żeby zacząć razem
„Jak było w szkole?” „Dobrze”. I czasem na tym kończy się rozmowa. Dopiero później, przy kolacji albo przed snem, dowiadujesz się, że ktoś pożyczył dziecku ulubiony długopis, poczekał na nie po lekcji albo powiedział coś miłego.

W tym artykule
Dziennik wdzięczności dla dzieci może być okazją do takich rozmów. Zapisujecie lub rysujecie w nim rzeczy, które doceniacie: czyjąś pomoc, wspólną chwilę, coś, co sprawiło wam przyjemność. Wystarczy kilka minut i jedno pytanie.
Co może z tego wyniknąć? Oto sześć powodów, żeby spróbować razem z dzieckiem — i kilka pomysłów na początek.

1. Dowiesz się o rzeczach, o które nie przyszłoby ci do głowy zapytać
Ty zapamiętasz rodzinną wycieczkę. Dziecko — śmieszną rozmowę w drodze albo moment, kiedy usiedliście na ławce i podzieliliście się kanapką.
To właśnie takie drobiazgi mogą pojawić się w dzienniku. Czasem zaskoczy cię, co dziecko zauważyło. Innym razem usłyszysz o czymś, o czym wcześniej w ogóle nie wspomniało.
Możesz zacząć od pytania: „Którą chwilę z dzisiaj chciałbyś powtórzyć?”
Daj dziecku czas na odpowiedź. Nawet jeśli dla ciebie najważniejsze wydarzenie dnia było zupełnie inne.
2. Za „dziękuję” pojawi się cała historia
„Jestem wdzięczny Kubie”.
„Za co?”
„Bo poczekał na mnie, kiedy długo pakowałem plecak. Wszyscy już wyszli, a on został”.
Jedno zdanie może otworzyć rozmowę o przyjaźni, pomocy albo o tym, jak dobrze jest mieć obok kogoś, kto o nas pamięta.
W dzienniku jest miejsce na zauważenie takich gestów. Ktoś pożyczył gumkę. Zrobił miejsce na ławce. Pomógł szukać zgubionej bluzy.
„Czy ktoś zrobił dziś dla ciebie coś miłego?” to często łatwiejsze pytanie na początek niż ogólne „Za co jesteś wdzięczny?”.
Właśnie takiemu zauważaniu pomocy przyjrzeli się Jeffrey Froh i jego współpracownicy. W badaniu opublikowanym w 2014 roku dzieci w wieku 8–11 lat uczyły się dostrzegać, co ktoś dla nich zrobił i jaki wysiłek w to włożył. Po zajęciach częściej okazywały wdzięczność, a w cotygodniowej wersji programu zaobserwowano również wzrost pozytywnych emocji. Podwyższony poziom wdzięczności odnotowano jeszcze po pięciu miesiącach. Badano program szkolny, więc nie oznacza to, że sam dziennik przyniesie identyczne efekty. To jednak podpowiedź, żeby przy wpisie zatrzymać się na chwilę przy pytaniu: „Co ta pomoc dla ciebie znaczyła?”.
3. Zmieści się w nim także kiepski dzień
Kłótnia z koleżanką, trudny sprawdzian, przegrany mecz. Są dni, po których dziecko najchętniej powiedziałoby: „Wszystko było beznadziejne”.
Nie trzeba go przekonywać, że przesadza. Możecie porozmawiać o tym, co się wydarzyło, i zostawić na to miejsce we wpisie.
A jeśli później przypomni sobie, że brat je rozśmieszył albo że miło było razem zjeść kolację? To też możecie zapisać. Jedno nie wyklucza drugiego.
Dziecko może mieć za sobą trudny dzień i jednocześnie docenić jedną chwilę. Nie musi przez to uznać, że cały dzień był udany.
4. Dziecko usłyszy, co ty zauważasz
Kiedy prowadzicie dziennik razem, ty też możesz odpowiedzieć na pytanie.
„Było mi miło, kiedy przyniosłeś mi koc”.
„Cieszę się, że pokazałaś mi swój komiks”.
„Dziękuję, że pomogłeś mi rozpakować zakupy. Szybciej skończyliśmy i mieliśmy czas na grę”.
W ciągu dnia łatwo powiedzieć, co jeszcze trzeba zrobić, poprawić albo posprzątać. Wspólny wpis daje okazję, żeby nazwać też to, co doceniasz.
Możesz opowiedzieć również o swoim dniu: koleżance, która ci pomogła, telefonie od bliskiej osoby czy spokojnej kawie. Dziecko ma wtedy okazję dowiedzieć się czegoś o tobie.
5. Znajdziecie podpowiedzi, co robić razem
W kolejnych wpisach wracają wspólne naleśniki, gra przy stole albo spacer z latarkami? Warto to zauważyć.
Czasem szukamy nowych pomysłów na rodzinny weekend, a dziecko chętnie powtórzyłoby coś, co już zna. Szczególnie jeśli dobrze kojarzy mu się czas spędzony razem.
Możecie przejrzeć poprzednie strony i zapytać: „Na co z tego masz znowu ochotę?”
Być może okaże się, że plan na sobotę jest prostszy, niż myślisz. Wystarczą naleśniki i rewanż w ulubionej grze.
6. Zostaną wam wspomnienia, których nie ma na zdjęciach
Zdjęcia z urodzin czy wakacji zwykle mamy. Trudniej przypomnieć sobie po roku, z czego śmialiśmy się przy kolacji albo dlaczego zwykły wtorek był dla dziecka taki fajny.
W dzienniku mogą zostać właśnie te historie. Zabawne zdanie, rysunek wspólnej zabawy, kilka słów o pierwszym samodzielnie przygotowanym śniadaniu.
Po czasie miło do nich wrócić i usłyszeć: „Pamiętasz to?”.
Ustalcie tylko, czym chcecie się dzielić. Jeśli dziecko woli zachować część wpisów dla siebie, może mieć też swoje prywatne strony.
Jak zacząć prowadzić dziennik wdzięczności z dzieckiem?
Na początek wystarczy zeszyt lub gotowa karta i chwila, kiedy nigdzie się nie spieszycie. Nie musicie wypełniać całej strony. Wybierzcie jedno pytanie:
- Co dobrego cię dziś spotkało?
- Komu chcesz za coś podziękować?
- Co robiliśmy razem, co chciałbyś powtórzyć?
Możecie oboje odpowiedzieć, a potem zapisać kilka słów. Jeśli dziecko woli rysować — niech narysuje. Jeśli chce opowiedzieć, a ciebie poprosić o zapisanie — tak też możecie zrobić.
Wybierzcie porę, która wam pasuje. Wieczór nie zawsze będzie najlepszy, szczególnie gdy wszyscy są już zmęczeni. Może łatwiej porozmawiać po obiedzie albo wrócić do dziennika w niedzielę?
Nie musicie prowadzić go codziennie. Spróbujcie kilka razy i zobaczcie, jaką formę lubicie najbardziej.
Najczęstsze pytania
Czy dziecko musi umieć pisać?
Nie. Odpowiedzi można rysować, opowiadać albo zapisywać z pomocą rodzica. Starsze dziecko może woleć własny zeszyt i samodzielne wpisy. Warto zapytać, co mu odpowiada.
Co zrobić, gdy dziecko nie wie, co wpisać?
Możesz zacząć od własnego przykładu albo zapytać o konkretną sytuację: „Czy na przerwie wydarzyło się coś miłego?”. Jeśli nadal nie ma ochoty odpowiadać, zostawcie wpis na inny dzień. Pusta strona może poczekać.
Czy dziennik to jedyny sposób na rozmowy o wdzięczności?
Nie. Możecie zadawać sobie pytania przy kolacji, narysować miłe wspomnienie, przygotować komuś podziękowanie albo pobawić się w szukanie drobnych rzeczy, które sprawiają wam przyjemność. Dziennik jest jedną z możliwości — warto wybrać taką, do której oboje chcecie wracać.
Od czego zaczniecie?
Przy najbliższej spokojnej chwili opowiedz dziecku o jednej rzeczy, którą dziś doceniasz. Potem zapytaj o jego dzień. Może usłyszysz coś, czego zupełnie się nie spodziewasz.
A jeśli przydadzą wam się gotowe pomysły, w Aktywnościach o wdzięczności ParuParo znajdziecie dzienniczek, pytania do rozmów, zadania rysunkowe i gry. Możecie wybrać to, na co akurat macie ochotę, i zacząć od jednej wspólnej aktywności.



